Sinds het najaar van 2024 werkt Stichting Holocaustkampen (SHK) in Polen aan het project Search and Mark Graves Silesia (SAMGS). Een initiatief dat gericht op het lokaliseren en markeren van (massa)graven in Silezië. In dit artikel wordt er meer verteld over de achtergrond van dit project en de stappen die al zijn gezet, maar ook over de toekomstige plannen
Een belangrijk onderzoeksproject
Het SAMGS-project is een internationaal samenwerkingsverband tussen diverse organisaties, waaronder het Centraal Joods Overleg (CJO), het Joods begrafeniswezen en de Oorlogsgravenstichting in Nederland. In Polen wordt nauw samengewerkt met het Joods Museum in Gleiwitz, de stichting Zapomniane en De Cukerman’s Gate Foundation. Momenteel bevindt het project zich in de opstartfase, waarin ook samenwerking met de Poolse overheid en het opperrabbinaat van Polen wordt opgebouwd.
Ontdekking van massagraven in Gleiwitz
Dankzij onderzoek van onder andere Stichting Holocaustkampen is een massagraf ontdekt waarin Louis van de Kamp, de vader van rabbijn Lody van de Kamp, gedwongen werd honderden lichamen te begraven. Louis beweerde altijd gewerkt te hebben in de groentetuinen, maar hij was ook doodgraver. Dankzij de getuigenissen die Louis na de oorlog heeft afgelegd, is vastgesteld dat hij het massagraf – wat eerder door SHK is ontdekt – in Gleiwitz heeft gegraven. Louis’ verklaringen en de daadwerkelijke ontdekking van het graf vormden samen ontbrekende puzzelstukken. Dit betekent dat vele Joodse slachtoffers eindelijk geïdentificeerd en op een waardige manier herdacht kunnen worden.
Monumenten plaatsen en herdenken
Het SAMGS-project richt zich niet alleen op het lokaliseren van (massa)graven, maar ook op het markeren ervan en het creëren van herdenkingsplekken. Met de bevestiging van deze graven kunnen er nu monumenten geplaatst worden om de slachtoffers te eren waardoor niet alleen hun geschiedenis zichtbaar blijft, maar ook nabestaanden eindelijk rust en erkenning kunnen vinden.
Vooruitblik
Het lopende onderzoek binnen het SAMGS-project onderstreept hoe veel geschiedenis nog niet volledig wordt verteld. Wij blijven ons inzetten om nieuwe graven te identificeren en slachtoffers de erkenning te geven die zij verdienen. Het plaatsen van monumenten en het blijven herdenken van deze graven draagt bij aan onze missie dat de Holocaust niet in de vergetelheid raakt.
Heeft u informatie over onbekende graven, historische documenten of andere relevante bronnen? Of wilt u bijdragen aan dit project? Neem dan contact met ons op – alle hulp en tips zijn van harte welkom.